سایت مرجع دانلود پایان نامه -پشتیبانی 09361998026

پایان نامه کارشناسی ارشد زبانشناسی :وندافزایی به ستاکهای ساده فعلی

ارسال شده در رشته ادبیات, علوم انسانی

تعداد صفحات پایان نامه: 300 صفحه

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی با فرمت ورد word

 دانشگاه شهید بهشتی

دانشکده ادبیات و علوم انسانی

گروه زبانشناسی و زبانهای ایرانی

 پایان نامه جهت اخذ مدرک کارشناسی ارشد

رشته زبانشناسی همگانی

موضوع:

وندافزایی به ستاکهای ساده فعلی در زبان فارسی نوشتاری و گفتاری معیار (طبق نظریه حاکمیت و مرجع گزینی)

 استاد راهنما:

دکتر زینب محمد ابراهیمی جهرمی

 استاد مشاور:

دکتر محمد غلامرضایی

 نگارنده:

سیمین جافری

چکیده

به منظور بیان و توصیف مفاهیم و حفظ و غنای زبان می توان با استفاده از فرایند وندافزایی اقدام به واژه سازی و واژه پردازی کرد. این پژوهش بر آن است تا انواع وندها و ستاکهای سادة فعلی را که طی وندافزایی در گونه های مختلف زبان فارسی معیار از آنها استفاده می شود، تعیین نماید. علاوه بر آن ویژگیهای انواع مختلف وندافزایی به همراه تغییرات حاصل از این فرایند درهر یک از بخشهای نظام زبان بررسی خواهد شد. عواملی که مانع انواع وندافزایی می شوند، مطالعه خواهند شد و به تفاوت دو گونة نوشتاری و گفتاری زبان فارسی معیار که در نتیجة اعمال وندافزایی مشاهده می شوند، اشاره می شود. با توجه به نظریة حاکمیت و مرجع گزینی و طبق نتایج به دست آمده از بررسی داده های پیکره، در زبان فارسی معیار که دارای دو نوع وندافزایی آشکار و غیرآشکار است، از 49 پیشوند و پسوند تصریفی و اشتقاقی و 352 ستاک سادة فعلی طی وندافزایی تصریفی و اشتقاقی استفاده می شود. ستاکهای سادة فعلی، حاصل اتصال پسوند تصریفی زمان به ریشة انتزاعی فعل هستند. ریشة فعل، در هستة گروه فعلی و عناصر تصریفی فعل در هستة گروه تصریفی قرار دارند و وندهای اشتقاقی نیز دارای هیچ سطحی در سلسله مراتب ایکس تیره نیستند. در وندافزایی به ستاک فعل گذر از وندافزايي غير آشكار تصریفي الزامی است. هر یک از انواع وندافزایی شامل ویژگیهای آوایی، معنایی، ساختواژی و نحوی خاصی است و در نتیجة اعمال آن تغییراتی در بخشهای نظام زبان به وجود می آید. علاوه بر آن، گاه عواملی دستوری و غیردستوری مانع این فرایند می شوند. همچنین در نتیجة وندافزایی تغییراتی در گونه های مختلف زبان مشاهده می شود. نوع ستاک، نوع وندها، تعداد وند و بر چسب گونه ای (نوشتاری و گفتاری) وندها و ستاکها در وندافزایی حائز اهمیت است.

فصل اول

كليات پژوهش

1ـ1ـ پيش گفتار

   در ميان ابزارهاي ارتباطي بشر، زبان به عنوان مؤثرترين و آسانترين ابزار و در عين حال پيچيده‌ترين پديدهٴ ارتباطي در قالب قواعد و اصولي خاص به منظور بيان انديشه‌ها به تلفظ در مي‌آيد. واژه‌هاي مختلف با استفاده از قواعد زباني به يكديگر مي پيوندند و مفاهيم و انديشه‌ها را منتقل مي‌كنند.

حال اگر برخي از واژه‌هاي لازم براي بيان مفاهيم در زباني موجود نباشند، نمي توان فقط به وام‌گيري آنها از زبانهاي بيگانه متوسل شد؛ اين شيوه زماني مناسب است كه چاره اي جز آن نباشد. در بسياري از موارد با استفاده از عناصر موجود در زبان، حتي گاهي با احياء عناصر متروك و مرده مي‌توان نياز زباني را براي انتقال مفاهيم برآورده ساخت و اين مهم جز با كسب آگاهي از عناصر موجود در زبان امكان‌پذير نمي‌باشد. علمي كه بيش از همه در اين زمينه به كار مي‌آيد، ساختواژه است. در چارچوب اين علم، طي فرايند وندافزايي، عناصر زباني از جمله ستاکهاي فعلي با عناصر ديگري كه آنها را وند مي‌ناميم، تركيب مي‌شوند و واژه‌اي را مي‌سازند و يا مي‌پردازند.

 1ـ2ـ تعريف موضوع

زبان ابزار بيان و انتقال مفاهيم و انديشه هاي افراد بشر است. هر چقدر اين ابزار، غني تر و منظم‌تر باشد، مفاهيم و انديشه ها صحيحتر و آسانتر منتقل مي‌شوند. زبان، اين پديدهٴ اجتماعي ِ بديهي و در عين حال پيچيده، همراه با ديگر تحولات جامعه دچار تغيير مي‌شود. در دنياي امروز با گسترش تكنولوژي و پيشرفت و تحول علوم مختلف، براي بيان و توصيف مفاهيم نياز به ساختن و پرداختن واژه ها بيش از پيش احساس مي‌شود. در چنين موقعيتي بهتر مي‌نمايد كه هر زباني به جاي وام گيري و جايگزيني واژه هاي بيگانه و تأثير پذيري از زبانهاي ديگر و در نتيجة آن فراموشي واژه هاي بومي، استعدادهاي دروني خود را بروز دهد و با به كارگيري علم ساختواژه ،از طبيعي ترين فرايندهاي ساخت و پرداخت واژه ها در زبان خود، يعني اشتقاق (وندافزایی اشتقاقی )و تصريف(وندافزایی تصریفی) سود بجويد. مادهٴ اصلي اشتقاق و تصريف در اكثر زبانها ستاكهاي فعلي اند كه با افزودن وندهاي مختلف به آنها مي توان مقولات و مفاهيم جديدي ساخت. هر چقدر از تعداد ستاكهاي فعلي و وندهاي كمتري استفاده شود، از دو فرايند اشتقاق و تصريف سود كمتري مي‌توان برد. خوشبختانه در زبان فارسي از لحاظ تعداد افعال و وندها مشكلي نداريم اما از فرايند اشتقاق به خوبي استفاده نكرده ايم و فرايند تصريف نيز به خوبي معرفي نشده است. با اين حال براي حفظ و غناي زبان فارسي مي‌توان ساختار آن را در قالب قواعد و اصولي منظم تدوين نمود تا از آفتهاي مختلف دور نگه داشته شود.

اين پژوهش سعي دارد در چارچوب ” نظرية حاكميت و مرجع گزيني ” و به طور اخص طبق نظرية “نحوايكس تيره” ،وندهاي اشتقاقي و تصريفي و چگونگي افزودن آنها به ستاكهاي سادة فعلي در زبان فارسي   نوشتاري و گفتاري معيار را بررسي نمايد.

 1ـ3ـ ضرورت و سابقهٴ پژوهش

هر زباني براي بيان و توصيف مفاهيم، نيازمند واژه سازي و واژه پردازي است. اين مهم جز با شناخت صحيح و عميق فرايندهاي اشتقاق و تصريف كه از طریق وندافزايي صورت می گیرند، ميسر نمي‌گردد. اگرچه تا كنون به اين فرايند بسيار پرداخته اند، هنوز به طور اخص به تحليل انواع وند افزايي در خصوص ستاكهاي سادهٴ فعلي در گونه‌هاي گفتاري و نوشتاري زبان فارسي معيار، ويژگيها، محدوديتها و تغييرات حاصل از اين فرايند پرداخته نشده است. بررسي ستاكهاي فعلي و وندهاي مختلفي كه در وندافزايی به كار مي‌روند، ما را در رسيدن به الگوهاي مناسب واژه‌سازي، واژه پردازي و واژه گزيني ياري مي‌كند و بر استقلال و غناي زبان فارسي مي‌افزايد.

از جمله كساني كه به فرايند وندافزايي تحت عناوين اشتقاق، واژه سازي و تصريف پرداخته‌اند مي‌توان به افراد زير اشاره كرد: ليبر(1980)، ويليامز (1981)، سلكرك، بائر(1983)،اسپنسر(1991)، صادقي (72-1370)، كلباسي (1370)، كشاني (1371)، سامعي (1375)، اسحاقي(1375) و طباطبايي(1376).

 1ـ4ـ هدفهاي پژوهش

در اين پژوهش با بررسي وندها و ستاكهاي سادهٴ فعلي كه در واژه سازي و واژه پردازي در دو گونه‌ٴ نوشتاري و گفتاري زبان فارسي معيار به كار مي‌روند، اهداف زير دنبال مي‌شود:

1- معرفي وندها و ستاكهاي سادهٴ فعلي كه طی وندافزایی در زبان فارسي معيار از آنها استفاده مي‌شود.

2- بررسي ويژگيهاي انواع مختلف وند افزايي

3- تغييرات حاصل از انواع وند افزايي

4- تعيين محدوديتهاي انواع وند افزايي

5- بررسي تفاوتهاي دو گونهٴ زبان فارسي معيار در نتيجهٴ وندافزايي

 1ـ5ـ پرسشهاي اصلي پژوهش

اين تحقيق با هدف رسيدن به پاسخهايي براي پرسشهاي زير دنبال مي‌شود:

  • زبان فارسي معيار از چه وندها و ستاكهاي سادهٴ فعلي در وندافزایی استفاده مي‌كند؟
  • ويژگيهاي انواع مختلف وندافزايي چيست؟
  • تغييرات حاصل از انواع وندافزايي چيست؟
  • وندافزايي تابع چه محدوديتهايي است؟
  • چه تفاوتهايي در نتيجهٴ وندافزايي درگونه هاي زبان فارسي معيار ديده مي‌شود؟

 1ـ6ـ فرضيه ها

فرضيه‌هاي زير پاسخي است به پرسشهاي پژوهش :

  • در زبان فارسي معيار از پیشوندها و پسوندهای تصریفی و اشتقاقی خاص و ستاكهاي سادهٴ فعلي حال و گذشته در وندافزایی استفاده مي‌شود.
  • انواع مختلف وندافزايي داراي ويژگيهاي منحصر به فرد آوايي، معنايي،ساختواژی و نحوي هستند.
  • در نتيجهٴ وندافزايي تغييرات آوايي، معنايي، ساختواژی و نحوي مختلفي ديده مي‌شود.
  • وندافزايي تابع برخي محدوديتهاي دستوري و غير دستوري است.
  • در نتیجهٴ وندافزایی تفاوتی در گونه های زبان فارسی معیار دیده نمی شود.

 1ـ7ـ روش انجام پژوهش

در اين تحقيق كه از نوع نظري و كاربردي خواهد بود، براي جمع‌آوري داده‌ها به منظور بررسي زبان فارسي گفتاري معیار از برنامه‌هاي مختلف صدا و سيما و گفتگوي اشخاص استفاده مي‌شود. براي بررسي زبان فارسي نوشتاري معیار نيز از صفحات اجتماعي، ورزشي، اقتصادي، سياسي، حوادث و اخبار داخلي روزنامه‌هاي همشهري، كيهان، ايران، آفتاب، جام جم و اطلاعات و همچنين برخي متون درسي و فرهنگهاي فارسي استفاده مي‌گردد. علاوه بر ضبط و ثبت داده‌ها، گاه به شم زباني نيز توجه خواهد شد. روش تحليل محتوايي نيز براي تجزيه و تحليل اطلاعات حاصل به كار گرفته مي‌شود.

 1ـ8ـ چارچوب نظري

اين پژوهش در چارچوب نظريهٴ حاكميت و مرجع گزيني صورت مي‌گيرد كه امروزه مطرح‌ترين نظريهٴ صورتگرا به شمار مي‌رود. بسياري از روابط ساختاري نظريهٴ فوق بر اساس نظريهٴ ايكس تيره استوار است كه اساس ارتباط نحو و واژگان محسوب مي‌شود. به همين دليل پس از معرفي نظريهٴ حاكميت و مرجع گزيني، بيش از زير نظريه هاي ديگر، به توضيح نظريهٴ ايكس تيره پرداخته خواهد شد.

 1ـ8ـ1ـ نظريهٴ حاكميت و مرجع گزيني

زبانشناسي ساختگرا مكتب غالب نيمهٴ اول قرن بيستم به شمار مي‌رفت تا اينكه نوام چامسكي در سال 1957 اولين كتاب خود را با عنوان “ساختهاي نحوي”منتشر ساخت و انقلاب عظيمي در زبانشناسي به وجود آورد.

چامسكي با ارائهٴ نظريهٴ زايشی، فطري بودن زبان را مورد توجه قرار داد. به اعتقاد او مكانيسم زبان آموزي در انسان به حدی پيچيده است و سرعت زبان آموزي با توجه به داده هاي محدود و گاه ناقص و حتي خلاف قواعد زباني به حدي است كه نمي‌توان آن را نتيجهٴ عادت و تعميم دانست. كودك در نتيجهٴ خلاقيت و ابتكار، ساختارهايي را توليد مي‌كند و جملاتي را بر زبان مي‌آورد كه هيچگاه از كسي نشنيده است. لذا او به هنگام تولد به دانش زباني ذاتي كه حاوي اطلاعات كلي است، مجهز مي‌باشد كه پس از قرار گرفتن در معرض زبان ، به سرعت آن را فرا مي‌گيرد. دانش زباني ذاتي همان دستور جهاني يا همگاني است و منظور از دانش زباني ِ يك زبان خاص، توانش زباني گویشور مي‌باشد.

دستور جهاني شامل دو بخش اصولو پارامترها می شود كه اولي به مجموعه اي از همگانيهاي قطعي اطلاق مي‌شود كه بين همهٴ زبانها مشترك است؛ مثل وجود گروه اسمي. پارامترها به مشخصات و خصيصه‌هاي ويژهٴ زباني گفته مي‌شود كه ممكن است از زباني به زبان ديگر تفاوت داشته باشد؛ مثل پارامتر ضمير انداز كه زبانهايی مثل ايتاليائي آن را انتخاب مي‌كنند ولي اين پارامتر در زبانهايي مثل انگليسي و فرانسه ديده نمي‌شود (چامسكي، 1981، 240).

نظريهٴ حاكميت و مرجع گزيني يا نظريهٴ اصول و پارامترها،نظريه اي است در رابطه با دستور جهاني(همان ،4).اين نظريه صورت تحول يافته‌ٴ دستور زايشي است و در چارچوب كلي” نظريهٴ اصلاح شدهٴ گسترش يافتهٴ‌ معيار” شكل گرفته است. نظريهٴ حاكميت و مرجع گزیني به زبان خاصي محدود نمي‌شود و علاوه براين به حد كارايي تبييني نيز رسيده است؛ ” يعني مي‌تواند دستور همگاني (اصول دستور جهاني و پارامترها)، تجربهٴ لازم براي انتخاب اصول دستور جهاني و دستور كانوني(انتخاب و تثبيت پارامترها) را توصيف نمايد ” (هگمن، 1994، 17). اگرچه برخي از قسمتهاي اين نظريه قبلاً مطرح شده بود، چامسكي در سال 1981 آن را در كتاب ” خطابه هايي در حاكميت و مرجع گزيني” به صورت انسجام يافته منتشر كرد.

در نظريهٴ حاكميت و مرجع گزيني، دستور جهاني شامل زير مجموعه هايي است كه با يكديگر در تعامل هستند. اين زير مجموعه ها را مي‌توان از دو ديدگاه ملاحظه كرد: از ديدگاهي زير بخشهاي ” نظام قواعد دستوري” هستند و از ديدگاه ديگر زير مجموعه هاي اصول. زير بخشهاي نظام قواعد عبارتند از:

  • واژگان
  • نحو

   الف ) بخش مقوله‌اي

     ب ) بخش گشتاري

  • بخش صورت آوايي
  • بخش صورت منطقي

(چامسكي ٬همان، 5)

واژگان، ساختار انتزاعي ِ واژ – واجي ِ هر مقولهٴ‌ واژگاني و مشخصات نحوي از جمله مشخصه‌هاي مقوله‌اي و بافتي آن را مشخص مي‌سازد. قواعد بخش مقوله‌اي ،گونه‌اي از نظريهٴ ايكس تيره هستند. مجموع بخشهاي 1 و 2 (الف) بخش پايه را به وجود مي‌آورند. قواعد بخش پايه، ژ- ساختها را از طريق درج مقولات واژگاني در ساختهايي كه ماحصل بخش مقوله‌اي‌اند، توليد مي‌كنند. ژ- ساخت به وسيله‌ٴ قاعدهٴ حركت آلفا به ر- ساخت مرتبط مي‌شود و ردهايي از خود باقي مي‌گذارد كه با مرجعشان هم نمايهاند. قاعدهٴ حركت آلفا به تنهايي بخش گشتاري يعني 2- (پ) را تشكيل مي‌دهد و ممكن است در بخشهاي صورت آوايي و صورت منطقي نيز ظاهر شود. بنابراين نحو،ر- ساختهايي را توليد مي‌كند كه نمودهاي صورت آوايي و صورت منطقي به ترتيب توسط بخش 3و4 به آنها نسبت داده مي‌شوند (همان).

زير مجموعه هاي اصول عبارتند از:

  • نظريهٴ تحديد كه ميزان حركت سازه را مشخص مي‌كند.
  • نظريهٴ حاكميت كه به رابطهٴ هسته و وابسته ها مي‌پردازد.
  • نظريهٴ تتا كه به تعيين حالتهاي معنايي همچون عامل، پذيرنده و مانند آن مي‌پردازد.
  • نظريهٴ مرجع گزيني كه به رابطهٴ مرجعدارها، ضماير، اسمها و متغيرهاي مرجعهاي ممكن مي‌پردازد.
  • نظريهٴ حالت كه به نسبت دادن حالت انتزاعي و نمودهاي ساختواژي آن مربوط مي‌شود.
  • نظريهٴ نظارت كه امكان ارجاع ضمير انتزاعي PRO را تعيين مي‌كند (دبيرمقدم، 1378، 377) .

   حوزهٴ عملكرد هر يك از نظريه ها به صورت زير است:

ـ نظريهٴ تحديد برگشتار حركت آلفا٬

ـ نظريهٴ حاكميت بر بخش واژگان، رـ ساخت، صورت منطقي و نظريهٴ مرجع گزيني عمل مي‌كند.

ـ نظريهٴ تتا بر بخش واژگان و ژ- ساخت٬

ـ نظريهٴ مرجع گزيني بر رـ ساخت و

ـ نظريهٴ نظارت بر بخش صورت منطقي عمل مي‌كند.

 

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

چون فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به طور نمونه)

ولی در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

همراه با تمام ضمائم (پیوست ها) با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود است

با فرمت ورد word

فایل ها برای اینکه حجم آنها پایینتر شود وراحتتر دانلود شوند با فرمت rar یا zip فشرده شده و پسوردگذاری شده اند. پسورد همه فایل های این سایت یکسان است.

برای دریافت پسورد فایل اینجا کلیک کنید

 دانلود کامل پایان نامه وندافزایی به ستاکهای ساده فعلی در زبان فارسی نوشتاری و گفتاری معیار (طبق نظریه حاکمیت و مرجع گزینی)

 

مطالب مشابه را هم ببینید

141985615752731

فایل مورد نظر خودتان را پیدا نکردید ؟ نگران نباشید . این صفحه را نبندید ! سایت ما حاوی حجم عظیمی از پایان نامه ، تحقیق ، پروژه و مقالات دانشگاهی در رشته های مختلف است. مطالب مشابه را هم ببینید یا اینکه برای یافتن فایل مورد نظر کافیست از قسمت جستجو استفاده کنید. یا از منوی بالای سایت رشته مورد نظر خود را انتخاب کنید و همه فایل های رشته خودتان را ببینید فروش آرشیو پایان نامه روی دی وی دی

aca@

academicbooks@

دانلود پایان نامه با فرمت ورد : پایان نامه شخصیت شیخ رضی
دانلود کامل پایان نامه رشته ادبیات با موضوع تاریخ ادبیات فارسی
دانلود پایان نامه:عبدالعظيم (ع)
پایان نامه ارشد:فردوسی و انگیزه او
پایان نامه:زندگی نامه سهراب سپهری