دانلود پایان نامه ارشد: ارتش و دولـت دکتر مصـدق

عنوان:

ارتش و دولـت دکتر مصـدق

استاد راهنما:

دکتر حجّت فلاح توتکار

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب:

چکیده…………………………………………………………………………………………………………………. ۱

مقدمه………………………………………………………………………………………………………………….. ۲

فصل اول – کلیات

۱-۱-بیان مسأله……………………………………………………………………………………………………… ۶

۱-۲-سؤالات تحقیق…………………………………………………………………………………………………. ۷

۱-۳- فرضیه ها……………………………………………………………………………………………………… ۷

۱-۴- پیشینه تحقیق………………………………………………………………………………………………….. ۷

۱-۵- روش کار……………………………………………………………………………………………………… ۸

۱-۶-  نقد وبررسی منابع…………………………………………………………………………………………… ۸

۱-۶-۱- اسناد………………………………………………………………………………………………………… ۹

۱-۶-۲-روزنامه ها و مجلات……………………………………………………………………………………… ۹

۱-۶-۳- خاطرات…………………………………………………………………………………………………. ۱۱

۱-۶-۴- تحقیقات جدید……………………………………………………………………………………………. ۱۲

فصل دوم- نگاهی کوتاه به وضع نیروهای نظامی ایران در اواخر دوره قاجار و دوره پهلوی اول

۲-۱-تأسیس ارتش نوین…………………………………………………………………………………………… ۱۴

۲-۲- واحدهای نظامی قبل از کودتای ۱۲۹۹…………………………………………………………………. ۱۴

۲-۲-۱- ژاندارمری………………………………………………………………………………………………. ۱۵

۲-۲-۲- بریگاد مرکزی………………………………………………………………………………………….. ۱۷

۲-۲-۳- بریگاد قزاق……………………………………………………………………………………………… ۱۷

۲-۲-۴- نیروی نظامی بیگانگان………………………………………………………………………………… ۱۹

۲-۳- تشکیل قشون متحدالشکل…………………………………………………………………………………. ۲۲

۲-۳-۱- ارتش نوین و دو گرایش در آن………………………………………………………………………… ۲۴

۲-۳-۲- سازمان ستاد و لشکرها………………………………………………………………………………… ۲۶

۲-۳-۳- تحصیلات و آموزش نظامیان………………………………………………………………………….. ۲۹

۲-۳-۴- نظام وظیفه (سربازگیری)…………………………………………………………………………….. ۳۰

۲-۳-۵- تسلیحات و تجهیزات……………………………………………………………………………………. ۳۱

۲-۳-۶- منابع مالی(بودجه)……………………………………………………………………………………… ۳۲

۲-۳-۷- امنیه………………………………………………………………………………………………………. ۳۳

۲-۳-۸- نظمیه (شهربانی)……………………………………………………………………………………….. ۳۴

۲-۴- تقویت و توسعه ارتش……………………………………………………………………………………… ۳۵

۲-۴-۱- سازمان ستاد و لشکرها………………………………………………………………………………… ۳۶

۲-۴-۲-نفرات و بودجه…………………………………………………………………………………………… ۳۸

۲-۴-۳- آموزش و تسلیحات…………………………………………………………………………………….. ۳۹

۲-۴-۴- نیروی هوایی……………………………………………………………………………………………. ۴۰

۲-۴-۵- نیروی دریایی……………………………………………………………………………………………. ۴۱

۲-۴-۶- امنیه………………………………………………………………………………………………………. ۴۳

۲-۴-۷- نظمیه…………………………………………………………………………………………………….. ۴۳

فصل سوم- نظامیان، فترت و احیای دولت مطلقه ۱۳۳۰-۱۳۲۰

۳-۱-تهاجم روس و انگلیس………………………………………………………………………………………. ۴۶

۳-۱-۱- فروپاشی ارتش………………………………………………………………………………………….. ۴۸

۳-۱-۲- اشغال پایتخت وکناره گیری رضاشاه………………………………………………………………… ۵۰

۳-۲-بازسازی ارتش……………………………………………………………………………………………… ۵۲

۳-۲-۱- سازمان لشکرها، ستاد و آموزش……………………………………………………………………… ۵۳

۳-۲-۲- ژاندارمری………………………………………………………………………………………………. ۵۴

۳-۲-۳- نیروی دریایی و نیروی هوایی………………………………………………………………………… ۵۵

۳-۲-۴- مستشاران آمریکایی در ایران………………………………………………………………………… ۵۶

۳-۳- بحران آذربایجان و کردستان……………………………………………………………………………… ۵۸

۴-۳-  رزم آرا در صحنه سیاست……………………………………………………………………………….. ۵۹

فصل چهارم- سازمانهای نظامی در دوره نخست وزیری دکتر مصدق

۴-۱-نخست وزیری مصدق………………………………………………………………………………………. ۶۲

۴-۲- حزب کبود، نهضت ملی، گروه رزم آرا………………………………………………………………… ۶۴

۴-۳- سازمان افسران حزب توده……………………………………………………………………………….. ۶۵

۴-۳-۱- ساختار و تشکیلات سازمان افسران حزب توده…………………………………………………….. ۸۰

۴-۳-۲- اساسنامه(آیین نامه) سازمان افسران حزب توده……………………………………………………. ۸۵

۴-۴- کانون افسران بازنشسته…………………………………………………………………………………… ۸۹

۴-۵- سازمان افسران ناسیونالیست……………………………………………………………………………… ۹۱

فصل پنجم- دکتر مصدق و ارتش

۵-۱-دکترمصدق و تسلط بر ارتش……………………………………………………………………………… ۹۶

۵-۲- واقعه ۳۰ تیرماه ۱۳۳۱…………………………………………………………………………………. ۱۰۱

۵-۳- تصفیه ارتش………………………………………………………………………………………………. ۱۰۶

۵-۴- واقعه ۹ اسفند ۱۳۳۱……………………………………………………………………………………. ۱۱۲

۵-۵-توطئه، ربودن و قتل سرتیپ افشار طوس……………………………………………………………… ۱۲۹

فصل ششم- ارتش و فروپاشی دولت ملی دکتر مصدق

۶-۱-ارتش و کودتا……………………………………………………………………………………………… ۱۴۱

۶-۲- ارتش و کودتای نظامی ۲۵ مرداد ۱۳۳۲…………………………………………………………….. ۱۵۱

۶-۳- ارتش و کودتای نظامی ۲۸ مرداد ۱۳۳۲…………………………………………………………….. ۱۶۰

۶-۴- نقش و عملکرد افسران حزب توده در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲…………………………………. ۱۶۵

۶-۵- نقش و عملکرد طرفداران سلطنت در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲………………………………….. ۱۷۰

۶-۵-۱-  سران کودتا…………………………………………………………………………………………… ۱۷۱

۶-۵-۱-۱- سرلشکر فضل الله زاهدی………………………………………………………………………… ۱۷۱

۶-۵-۱-۲- سرهنگ نعمت الله نصیری……………………………………………………………………….. ۱۷۲

۶-۵-۱-۳- سرهنگ عباس فرزانگان………………………………………………………………………… ۱۷۲

۶-۵-۱-۴- سرتیپ هدایت الله گیلانشاه……………………………………………………………………….. ۱۷۳

۶-۶-نقش و عملکرد افسران ناسیونالیست در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲………………………………… ۱۷۳

نتیجه گیری ………………………………………………………………………………………………………. ۱۷۴

منابع و مآخذ……………………………………………………………………………………………………… ۱۷۶

چکیده لاتین………………………………………………………………………………………………………. ۱۸۴

چکیده

  هدف پژوهش حاضر آشنایی با مواضع و عملکرد نیرو های نظامی و انتظامی (به طورکلی ارتش) در قبال دولت دکتر محمد مصدق  و تأثیر آن در کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ می باشد. دکتر مصدق فردی میهن پرست و مشـروطه خواه بود و خواستـار این بود که شاه تنهـا در کشــور سلطنت کند و نه حـکومت. امـا بعد از مخالفت هایی که بین شاه و دکتر مصدق  صورت گرفته شاه در صدد برکناری مصدق برآمد و در این راستا شاه توانست از افسران تصفیه شده استفاده کند و علیه دکتر مصدق وارد عمل شد. دکتر مصدق با تصدی پست وزارت جنگ و تبدیل آن به وزارت دفاع ملی تا حدودی توانست بر سلطه شاه بر ارتش جلوگیری کند اما به دلیل وابستگی فرماندهان به شاه در این راه موفق نبود. ولی در فرآیند شکل گیری کودتا، سرانجام شاه دستور برکناری دکتر مصدق را از نخست وزیری صادر کرد. به طور کلی کودتای ۲۸ مرداد حاصل هم اندیشی دولت آمریکا و انگلستان؛ همکاری نزدیک با افسران تصفیه شده ارتش و ارتباط مستقیم با افسران  طرفدار دربار و شاه بود و این ائتلاف زمینه ساز کودتا و سرنگونی دولت دکتر محمد مصدق بود.

مقدمه

در سرتا سر تاریخ ایران، ارتش از اهمیت سیاسی و نظامی و اجتماعی بزرگی برخوردار بوده است. هر کشوری برای حفظ مرزهای خود در مقابل تهاجمات خارجی و همچنین برای محافظت از امنیت داخلی خصوصاً در برابرکانون های سیاسی، اجتماعی، ضد حکومت نیاز به قوای نظامی و انتظامی(ارتش) دارد، چون عملکرد گروه های حاکم بر جامعه با خواست های مردم هماهنگ و گاه متعارض است، وجود این دو نیرو که معمولاً در پیوند و همدست یکدیگرند در جامعه ضروری است. این دو نیرو در اکثر جوامع سنتی و از جمله در ایران چنان ساختار مشترکی هستند که گاه تفکیک آنها مشکل است[۱]. از لحاظ اهمیت موضوع باید این نکته را به یادداشت که در دوره حکومت رضا شاه ساختار قشون متحد الشکل و به طور کلی ارتش نوین ایران بنا نهاده شد و ارتش به عنوان رکن اصلی قدرت در حکومت پهلوی تبدیل شد و دولت و مجلس هیچ نقشی در نیروهای نظامی کشور نداشتند و کنترل کامل ارتش در دست رضا شاه بود و ارتش پیوستگی زیادی با سلطنت داشت و مع الوصف ارتش پشتیبان حکومت پهلوی بود.

با اشغال ایران در شهریور ۱۳۲۰ و سقوط دولت مطلقه رضا شاه، ارتش نوینی را که او تشکیل داده بود از هم فروپاشید. با روی کار آمدن محمد رضا شاه او به عنوان فرمانده کل قوا منصوب شد و با کمک ایالات متحده آمریکا  ارتش را بازسازی و در اختیار خود گرفت. ارتش بازسازی شده در سال ۱۳۲۵ در مقابله با جدا سازی آذربایجان نقش مؤثری ایفاء کرد و مدتی بعد رزم آرا ریاست ستاد ارتش را بر عهده گرفت و به تقویت آن پرداخت. ارتش در این دوره تحت تأثیر گروه های گوناگون سیاسی قرار داشت و به تأثیر پذیری از فضای سیاسی کشور گروه های چون سازمان نظامی افسران حزب توده، کانون افسران بازنشسته و سازمان افسران ناسیونالیست پدید آمد و به گسترش نقش خود در ارتش تأکید داشتند. پس از ملی شدن صنعت نفت، دکتر مصدق به نخست وزیری رسید. اما دولت تسلطی بر عملکرد نظامیان نداشت و نظامیان به تشویق دربار به مخالفت با سیاست های دکتر مصدق می پرداختند و از این رو دکتر مصدق با در اختیار گرفتن منصب وزارت جنگ سعی می کرد سلطه ی دربار را بر ارتش کم رنگ کند و سیطره ی دولت را بر ارتش بیشتر سازد. پس از ۳۰ تیر ۱۳۳۱ شاه مجبور بود با سیاست های دکتر مصدق همراهی کند و شاه مجبور شد که ریاست وزارت جنگ را به دکتر مصدق واگذار کند زیرا در آن مقطع شاه توانایی مقابله با افکار عمومی را نداشت. تلاش دکتر مصدق برای وادار کردن شاه به سلطنت و نه حکومت بود با این وجود روابط دکتر مصدق با مجلس از یک سو و با شاه از سوی دیگر به پایان راه و بن بست نزدیک می شد.

به نظر می رسد در این دوره ۱۲ ساله از شهریور ۱۳۲۰ تا کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، ارتش و سلطنت توانستند به موازات با یکدیگر قدرت از دست رفته را احیاء کنند و به پیوستگی قبل از شهریور ۱۳۲۰ برسانند. در این میان ارتش در اختلافاتی که بین دربار با دکتر مصدق وجود داشت به طرفداری و حمایت از دربار و شاه نقش بازی می کرد. دکتر مصدق برای از میان برداشتن موانع و هموار کردن مسیر دولت و برنامه های خود به پشتیبانی افکار عمومی و روندهای مسالمت آمیز متکی بود. اما مخالفین منتظر فرصت مناسب برای کودتا و توسل به نیروهای نظامی برای سرنگونی او بودند. رد پای کودتا بر ضد دکتر مصدق را می توان از اوایل زمامداری او در تیر ۱۳۳۰ دنبال کرد. به نظر می رسد محافل سیاسی داخلی کشور حتی پیش از انگلیسی ها و آمریکائیها در فکر کودتا و برکناری دکتر مصدق بوده اند. وقوع کودتای ۲۸ مرداد و نقش افسران نظامی در سرنگونی دولت دکتر مصدق بیانگر آن است که دکتر مصدق در نیل به این هدف خود برای تسلط بر ارتش ناکام مانده است. زیرا دکتر مصدق معتقد بود که ارتش باید زیر نظر و کنترل غیر نظامیان و توسط آنها اداره شود و ارتش با سرنگونی دولت دکتر مصدق و جایگزین کردن یک فرد نظامی به قدرت نمایی پرداخت. در این پژوهش سعی شده است که دوران چند ماهه دولت دکتر مصدق را که از جمله دوران مهم و حساسی از تاریخ معاصر ایران می باشد بررسی و گرایش های سیاسی افسران ارتش را در دوره دوساله دولت دکتر مصدق و تأثیرات متقابل ارتش و سیاست را مورد ارزیابی قرار دهد.

پایان نامه حاضر در شش فصل نوشته شده که شامل یک فصل کلیات و در پنج فصل اصلی تهیه و تنظیم شده است.

۱- تکمیل همایون، ناصر، تحولات قشون در تاریخ معاصر ایران، جلد ۱، تهران، دفتر پژوهش های فرهنگی ، ۱۳۷۶، صص ۹-۱۱.

تعداد صفحه : ۱۳۸

قیمت : ۱۴۷۰۰ تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ****       serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  **** ***

ارسال شده در